W ostatnich latach tematyka kredytów frankowych zdominowała dyskurs prawny i finansowy w Polsce, a szczególne zainteresowanie budzi instytucja zabezpieczenia roszczenia w sprawach frankowych. Z uwagi na złożony charakter spraw z tytułu kredytów indeksowanych lub denominowanych do franka szwajcarskiego (CHF), zabezpieczenie roszczenia umożliwia kredytobiorcom skuteczne wstrzymanie spłaty rat już na etapie postępowania sądowego. W niniejszym artykule szczegółowo omówiono wszystkie aspekty tej instytucji – przesłanki, procedurę, korzyści i ryzyka związane z jej zastosowaniem oraz różnice między podejściem sądów i możliwe strategie przygotowania się do złożenia wniosku.
Podstawy prawne zabezpieczenia roszczenia
Zabezpieczenie roszczenia w sprawach frankowych opiera się na przepisach Kodeksu postępowania cywilnego, w szczególności na artykule 730 oraz 7301. Instytucja ta pozwala na czasowe uregulowanie sytuacji stron postępowania w okresie jego trwania. Celem nadrzędnym jest ochrona potencjalnego roszczenia powoda przed możliwością jego uniemożliwienia lub znaczącego utrudnienia wykonania wyroku po zakończeniu procesu.
Rodzaje kredytów frankowych i ich istota
Kredyty denominowane i indeksowane
Kredyty frankowe występowały zasadniczo w dwóch formach: denominowanej i indeksowanej. W przypadku kredytów denominowanych kwotę kredytu wyrażano w CHF, lecz wypłata następowała w złotych, po przeliczeniu kursowym. Z kolei kredyty indeksowane to takie, w których zadłużenie wyrażone jest w złotych, lecz saldo zadłużenia i wysokość rat uzależnione były od kursu franka.
Znaczenie roszczenia o unieważnienie umowy
Główne roszczenie występujące w pozwach frankowych to żądanie ustalenia nieważności umowy kredytowej bądź jej tzw. „odfrankowienia”. Nieważność umowy oznacza, że strony winny zwrócić sobie wzajemnie świadczenia – bank kwoty zapłacone przez klienta, a kredytobiorca otrzymany kapitał. W praktyce, orzeczenie o nieważności otwiera drogę do zabezpieczenia roszczenia poprzez wstrzymanie obowiązku spłaty dalszych rat aż do prawomocnego rozstrzygnięcia sprawy.
Kiedy sąd udziela zabezpieczenia?
Sąd udziela zabezpieczenia roszczenia, gdy występuje przesłanka interesu prawnego. W sprawach frankowych przyjmuje się, że powód ponosi znaczne ryzyko i szkodę majątkową w przypadku dalszej spłaty kredytu, który – w razie uwzględnienia powództwa – zostanie uznany za nieważny.
- Brak zabezpieczenia może skutkować nieodwracalną szkodą finansową.
- Kontynuowanie płatności rat może narazić powoda na straty trudne do naprawienia po zakończeniu sprawy.
- Sąd może szczególnie wziąć pod uwagę trudną sytuację życiową kredytobiorcy.
Forma zabezpieczenia – wstrzymanie spłaty rat
Najczęściej stosowaną formą zabezpieczenia roszczenia w sprawach frankowych jest wstrzymanie obowiązku dalszego regulowania rat spłaty kredytu na czas postępowania. Oznacza to, że kredytobiorca nie musi uiszczać kolejnych rat do momentu ogłoszenia wyroku, o ile sąd udzieli takiego zabezpieczenia. Zabezpieczenie to nie oznacza automatycznego zwolnienia z długu – jest to jedynie środek tymczasowy, zależny od wyniku postępowania głównego.
Jak przygotować wniosek o zabezpieczenie?
Wniosek o zabezpieczenie można złożyć wraz z pozwem głównym lub w toku postępowania, przed wydaniem wyroku. Ważne, aby prawidłowo go umotywować i poprzeć argumentami.
Elementy wniosku
- Dokładne określenie roszczenia głównego (np. ustalenie nieważności umowy kredytowej)
- Uzasadnienie interesu prawnego – wskazanie ryzyka nieodwracalnych strat w przypadku kontynuacji spłat
- Załączenie dowodów – np. umowa kredytu, harmonogram spłat, korespondencja z bankiem, opinie biegłych
Rola kancelarii frankowych
W przygotowaniu wniosku o zabezpieczenie często kluczową rolę odgrywa kancelaria prawna specjalizująca się w sprawach frankowych. Jej doświadczenie może znacząco zwiększyć szanse na pozytywne rozstrzygnięcie sądu, w tym prawidłowe sformułowanie twierdzeń i argumentacji.
Ryzyko i skutki zabezpieczenia
Pomimo licznych korzyści, zabezpieczenie roszczenia wiąże się również z pewnym ryzykiem dla kredytobiorcy.
- W przypadku oddalenia powództwa, bank może dochodzić zapłaty zaległych rat wraz z odsetkami.
- Może wystąpić potrzeba jednorazowego spłacenia znacznej kwoty.
- Dla banku zabezpieczenie stanowi blokadę przepływu środków, skutkując często nieprzychylnym stanowiskiem w toku postępowania.
Dlatego istotna jest dokładna ocena szans procesowych przed złożeniem wniosku.
Statystyki i praktyka sądowa
W ostatnich latach sądy coraz częściej przychylały się do wniosków o zabezpieczenie roszczeń frankowych. Szczególnie sprzyjające warunki występują, gdy powód korzysta z pomocy prawnej i przedstawi rzetelne argumenty.
| Rok | Liczba wniosków o zabezpieczenie | Odsetek zaakceptowanych |
|---|---|---|
| 2020 | 2300 | 52% |
| 2021 | 4100 | 61% |
| 2022 | 5100 | 69% |
Jak wynika z danych, skuteczność wniosków rośnie, a sądy – szczególnie apelacyjne – coraz przychylniej oceniają wnioski o zabezpieczenie w sprawach frankowych.
Strategie przygotowania sprawy frankowej z zabezpieczeniem
Efektywne zabezpieczenie roszczenia wymaga uprzedniego przygotowania. Poniżej prezentujemy praktyczne kroki, które są kluczowe:
- Wybór doświadczonej kancelarii frankowej
- Kompletacja wszystkich niezbędnych dokumentów umowy kredytowej i jej historii
- Wniosek o zaświadczenie z banku dotyczące spłaconych kwot
- Wstępna analiza szans na wygraną w głównej sprawie
- Ujęcie ryzyk finansowo-odsetkowych w przypadku oddalenia powództwa
Każda sprawa wymaga indywidualnej oceny, dlatego powyższe wskazówki należy dopasować do konkretnej sytuacji konsumenta.
Różnice między zabezpieczeniem a odfrankowieniem
Zabezpieczenie roszczenia należy wyraźnie odróżnić od odfrankowienia. O ile zabezpieczenie jest środkiem tymczasowym, ograniczonym w czasie i uzależnionym od decyzji sądu w toku procesu, to odfrankowienie odnosi się do trwałej modyfikacji umowy kredytowej i jej dalszego wykonywania w złotówkach.
Zabezpieczenie służy zawieszeniu obowiązku dalszej spłaty, natomiast odfrankowienie może być wynikiem wyroku sądu po analizie postanowień umowy i uznaniu klauzul waloryzacyjnych za nieważne.
Korzyści płynące z zabezpieczenia
Prawidłowo przeprowadzone zabezpieczenie roszczenia w sprawach frankowych niesie ze sobą szereg korzyści:
- Możliwość wstrzymania płatności wysokich rat kredytu
- Ochrona majątku kredytobiorcy (np. przed egzekucją)
- Zwiększenie komfortu psychicznego w czasie procesu
- Zyskanie czasu na negocjacje z bankiem
Dla wielu kredytobiorców zabezpieczenie jest realną formą ochrony interesów do momentu zakończenia postępowania sądowego.
Zabezpieczenie roszczenia w sprawach frankowych: kiedy sąd wstrzymuje spłatę rat i jak to przygotować?
Sąd udziela zabezpieczenia roszczenia w sprawach frankowych najczęściej wtedy, gdy powód właściwie wykaże interes prawny, ryzyko nieodwracalnej szkody i powiązanie tych okoliczności z istotą sporu. Wstrzymanie spłaty rat może nastąpić już na początku postępowania, jednak wymaga solidnych podstaw – szczególnie kompletnej dokumentacji oraz jasno sformułowanego pozwu i wniosku o zabezpieczenie. Kluczowe znaczenie ma tu również rosnące doświadczenie kancelarii frankowych, które coraz skuteczniej przygotowują klientów do tego procesu. Ostatecznie, zabezpieczenie roszczenia to nie tylko procedura procesowa, lecz istotna forma tymczasowej ochrony prawnej kredytobiorcy, z której warto skorzystać przy odpowiednio ocenionym ryzyku i potencjalnych korzyściach wynikających z dalszych etapów postępowania.
Dodaj komentarz